Fróðleikur

Hvaða reglur gilda um innfluttar vörur?

Þegar fyrirtæki lætur framleiða vöru utan EES og flytur hana inn þarf varan að uppfylla þær reglur sem gilda hér á landi. Hér er stutt yfirlit yfir reglurnar sem oftast skipta máli fyrir vörurnar sem við útvegum.

Skrifað í nóvember 2026. Reglur breytast og stofnanir fá ný nöfn, svo eitthvað hér gæti hafa breyst þegar þú lest þetta. Kannaðu stöðuna hjá viðkomandi stofnun áður en þú pantar og fáðu ráðgjöf ef mikið er í húfi.

Innflytjandinn ber ábyrgð á vörunni

Ef verksmiðjan er utan Evrópska efnahagssvæðisins, til dæmis í Kína, og hefur engan fulltrúa innan þess, telst innflytjandinn framleiðandi vörunnar samkvæmt lögum um öryggi vöru. Sá sem setur nafn sitt eða vörumerki á vöru telst líka framleiðandi hennar.

Þegar við útvegum vöru er hún flutt inn á nafni þíns fyrirtækis. Við leitum að framleiðendum sem uppfylla kröfurnar og útvegum gögn frá þeim, en ábyrgðin á vörunni er hjá innflytjandanum.

Vörur fyrir almenning eiga að vera öruggar

Vörur sem boðnar eru neytendum mega aðeins fara á markað ef þær eru öruggar við eðlilega og fyrirsjáanlega notkun. Þetta gildir líka um vörur sem engar sérstakar reglur ná yfir.

Húsnæðis-, mannvirkja- og skipulagsstofnun (HMS) hefur almennt eftirlit með öryggi vöru. Aðrar stofnanir fara með eftirlit með sumum vöruflokkum, eins og fjallað er um hér fyrir neðan.

CE-merking á bara við um suma vöruflokka

CE-merki sýnir að framleiðandinn ábyrgist að varan uppfylli tilteknar evrópskar reglur. Það á aðeins við um vöruflokka þar sem sérstakar reglur krefjast merkingarinnar, til dæmis raftæki, vélar, persónuhlífar og lækningatæki. Venjulegur fatnaður, töskur og húsgögn án rafbúnaðar eru dæmi um vörur sem ekki eru CE-merktar.

Þegar varan þarf CE-merkingu á framleiðandinn að gefa út samræmisyfirlýsingu og eiga tæknigögn um vöruna. Innflytjandinn þarf að ganga úr skugga um að þetta sé til staðar og að varan sé rétt merkt.

Merkingar á fatnaði og öðrum textíl

Fatnaður og önnur textílvara á að vera merkt með efnisinnihaldi, það er hvaða trefjar eru í vörunni og í hvaða hlutföllum, til dæmis 80% bómull og 20% pólýester. Þetta á líka við um handklæði, sloppa, rúmföt og prjónavörur.

Merkingin má vera á íslensku, ensku eða Norðurlandamáli öðru en finnsku. Reglurnar eru frá Neytendastofu og byggja á reglum ESB um heiti textíltrefja.

Efni í vörum

Efnareglur ESB, sem kallast REACH, gilda hér í gegnum EES-samninginn. Þær banna eða takmarka ákveðin efni í vörum, til dæmis tiltekin litarefni í fatnaði og nikkel í hlutum sem eru lengi í snertingu við húð. Umhverfis- og orkustofnun hefur eftirlit samkvæmt efnalögum.

Frá ágúst 2026 gilda líka hámarksgildi um losun formaldehýðs úr vörum og strangari mörk fyrir húsgögn og vörur úr viði. Það skiptir máli þegar húsgögn eru keypt fyrir hótel, veitingastaði eða skrifstofur.

Gott er að biðja framleiðandann um prófunarskýrslu frá óháðri rannsóknarstofu sem sýnir að varan standist þessar kröfur.

Vinnufatnaður og persónuhlífar

Fatnaður og búnaður sem á að verja fólk gegn hættu telst persónuhlíf. Dæmi eru sýnileikafatnaður, hlífðarhanskar og fatnaður sem ver gegn hita eða efnum. Persónuhlífar þurfa CE-merkingu og þeim eiga að fylgja leiðbeiningar og samræmisyfirlýsing.

Venjulegur einkennis- og vinnufatnaður sem ekki er ætlaður til varnar telst ekki persónuhlíf. Vinnueftirlitið hefur eftirlit með persónuhlífum sem notaðar eru á vinnustöðum.

Lækningatæki og vörur fyrir heilbrigðisstofnanir

Sumar vörur sem heilbrigðisstofnanir kaupa teljast lækningatæki. Það fer eftir því til hvers varan er ætluð. Hanskar geta til dæmis talist lækningatæki, persónuhlíf eða hvort tveggja.

Um lækningatæki gilda sérstakar og ítarlegar reglur. Þau þurfa CE-merkingu og innflytjandinn þarf meðal annars að ganga úr skugga um að framleiðandinn hafi viðurkenndan fulltrúa innan EES, að samræmisyfirlýsing liggi fyrir og að merkingar og notkunarleiðbeiningar séu í lagi. Innflytjendur þurfa líka að skrá sig í rafrænt skráningarkerfi. Lyfjastofnun hefur eftirlit með lækningatækjum.

Umbúðir

Umbúðir sem snerta matvæli mega ekki gefa frá sér efni í matinn í því magni að það geti skaðað heilsu eða breytt bragði, lykt eða samsetningu matarins. Fyrir umbúðir úr plasti þarf skriflega samræmisyfirlýsingu frá framleiðandanum eða innflytjandanum. Matvælastofnun hefur eftirlit með innflutningi á efnum og hlutum sem snerta matvæli.

Við innflutning leggst úrvinnslugjald á sölu- og flutningsumbúðir úr pappa, plasti, áli, stáli, gleri og viði og á vörubretti úr viði. Gjaldið fer eftir þyngd umbúðanna og innflytjandinn gerir grein fyrir þeim á innflutningsskýrslunni.

Gögn sem gott er að fá frá framleiðandanum

Prófunarskýrslur frá óháðri rannsóknarstofu
Samræmisyfirlýsingu ef varan þarf CE-merkingu eða er úr plasti og á að snerta matvæli
Efnisinnihald fyrir merkingar á fatnaði og textíl
Upplýsingar sem eiga að vera í merkingum og leiðbeiningum

Við biðjum framleiðendur um þau gögn sem eiga við vöruna og komum þeim til þín. Ef þú ert óviss um hvaða reglur gilda er best að spyrja viðkomandi stofnun áður en pantað er.

Heimildir

Fyrirspurn

Hvað vantar þig?

Sendu okkur lýsingu og áætlað magn. Við finnum framleiðanda og komum með verð.